Karın ağrısı ve ishal uyarısı: Uzman İBH’de erken tanının önemini vurguladı

Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Oğuzhan Öztürk, inflamatuvar bağırsak hastalıkları (İBH) hakkında yaptığı değerlendirmede, hastalığın genç yaşlarda da görülebildiğine dikkat çekerek erken tanının bağırsakta kalıcı hasar oluşmasını önlemede kritik bir rol oynadığını ifade etti. Hastaneden yapılan açıklamada yer verilen bilgilerde, İBH’nin bağışıklık sisteminin sindirim sistemine karşı geliştirdiği anormal yanıt sonucu ortaya çıkan kronik hastalıklar olduğu belirtildi. Hastalığın çoğunlukla Crohn hastalığı ve ülseratif kolit şeklinde görüldüğü aktarılırken, bu iki hastalığın benzer belirtiler göstermesine rağmen farklı özelliklere sahip olduğu vurgulandı.

Crohn hastalığı ve ülseratif kolit ayrımı

Uzman açıklamasına göre Crohn hastalığı ağızdan anüse kadar sindirim sisteminin herhangi bir bölümünü etkileyebiliyor ve bağırsak duvarının tüm katmanlarını tutabiliyor. Bu durum hastalığın sindirim sistemi üzerinde daha derin ve yaygın etkiler oluşturmasına neden olabiliyor. Crohn hastalığının kronik seyirli olduğu ve ataklarla ilerleyebildiği belirtildi.

Ülseratif kolitin ise genellikle kalın bağırsak ve rektumda görüldüğü ve bağırsak yüzeyinde iltihaplanmaya yol açtığı ifade edildi. Her iki hastalığın da kronik özellik taşıdığı ve dönemsel olarak alevlenmeler gösterebildiği aktarıldı. Bu nedenle hastalıkların seyri boyunca düzenli takip ve değerlendirme gerektiği belirtildi.

Belirtiler ve günlük yaşam üzerindeki etkiler

İnflamatuvar bağırsak hastalıklarında en sık görülen belirtiler arasında uzun süren ishal, karın ağrısı, dışkıda kan, kilo kaybı, halsizlik ve iştahsızlık yer alıyor. Uzman açıklamasında bu belirtilerin zaman zaman şiddetlenip zaman zaman azalabildiği ifade edildi. Ancak şikayetlerin azalmasının hastalığın tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmediği vurgulandı.

Bazı hastalarda eklem ağrıları, ağız yaraları ve cilt problemlerinin de görülebileceği belirtildi. Bu durumun hastalığın sadece sindirim sistemiyle sınırlı kalmadığını gösterdiği aktarıldı. Günlük yaşamı etkileyen bu belirtilerin uzun süre devam etmesi durumunda tıbbi değerlendirme yapılması gerektiği ifade edildi.

Genç yaşlarda artış ve risk faktörleri

İBH’nin özellikle genç erişkinlerde daha sık görülmeye başlandığına dikkat çekildi. Açıklamada son yıllarda yaşam tarzı değişiklikleri, düzensiz beslenme, stres ve çevresel faktörlerin hastalığın görülme sıklığında artışa neden olabileceği belirtildi. Bu faktörlerin hastalığın ortaya çıkışında etkili olabileceği ifade edildi.

Ayrıca aile öyküsü bulunan bireylerde riskin daha yüksek olabileceği bilgisi paylaşıldı. Bu nedenle ailesinde benzer hastalık öyküsü bulunan kişilerin sindirim sistemi şikayetlerini daha dikkatli takip etmeleri gerektiği aktarıldı.

Erken tanı ve tetkiklerin önemi

Uzman değerlendirmesinde, aylarca devam eden bağırsak şikayetlerinin normal kabul edilmemesi gerektiği vurgulandı. Erken dönemde yapılan kolonoskopi ve gerekli tetkiklerle hastalığın kontrol altına alınabileceği ifade edildi. Erken tanının bağırsakta kalıcı hasarı önlemede önemli bir rol oynadığı belirtildi.

Geciken tanının ise bağırsakta daralma, kalıcı hasar ve cerrahi gereksinim gibi ciddi sonuçlara yol açabileceği ifade edildi. Bu nedenle uzun süren sindirim sistemi şikayetlerinde zaman kaybetmeden uzman görüşüne başvurulması gerektiği aktarıldı.

Tedavi süreci ve yaşam tarzı önerileri

İBH tedavisinin hastalığın şiddetine göre değiştiği ve ilaç tedavileri ile bağırsaktaki iltihabın kontrol altına alınmasının hedeflendiği belirtildi. Bazı hastalarda biyolojik tedavilerin de uygulanabildiği ifade edildi. Tedavi sürecinin bireysel olarak planlandığı aktarıldı.

Bunun yanında beslenme düzeni, sigaranın bırakılması ve düzenli takiplerin tedavi sürecinin önemli bir parçasını oluşturduğu vurgulandı. Hastalığın yönetiminde yaşam tarzı düzenlemelerinin ilaç tedavisi kadar önemli olduğu ifade edildi.

Uzman uyarısı: Belirtiler ihmal edilmemeli

Uzmanlar, karın ağrısı ve uzun süren ishal gibi şikayetlerin ihmal edilmemesi gerektiğini belirtiyor. Özellikle genç yaşlarda da görülebilen İBH’nin erken dönemde tespit edilmesinin hastalığın seyrini olumlu etkileyebileceği ifade ediliyor.

AA kaynaklı açıklamalarda, inflamatuvar bağırsak hastalıklarının kronik yapısı nedeniyle düzenli takip ve erken müdahalenin önemli olduğu vurgulanarak, şüpheli durumlarda sağlık kuruluşlarına başvurulması gerektiği belirtiliyor.